Po prostu Wschód

Dlaczego używanie słowa „poradziecki” w odniesieniu do państw wywodzących się z byłego ZSRR może być problematyczne? Emilia Sułek, autorka książki „Baranie oko. Reportaż z Kirgistanu”, wskazuje, że sowieckie panowanie nad takimi państwami jak Kirgistan, Ukraina czy państwa bałtyckie było tylko fragmentem ich często wielowiekowej historii. Piotr Pogorzelski w podcaście „Po prostu Wschód” rozmawia z dr Emilią Sułek o rosnących wpływach Moskwy w Kirgistanie – od sponsorowanej przez Rosję telewizji Nomad TV, przez system edukacji, po migrację zarobkową. Emilia Sułek zwraca uwagę na spadek wolności prasy w międzynarodowych rankingach, mówi o roli blogerów i akynów – kirgiskich improwizatorów recytujących wiersze o bieżącej polityce – oraz o tym, dlaczego Kirgistan przeszedł już trzy rewolucje i czy prezydent Sadyr Dżaparow może obawiać się kolejnej. „Baranie oko” to reportaż o Kirgistanie, jego historii, kulturze, wolności i sowieckim dziedzictwie. Wydawnictwo Czarne opisuje książkę jako po

Wasyl Bodnar, Ambasador Ukrainy w Polsce, mówi o polskich MiG-29, rosyjskich atakach, aferze korupcyjnej wokół otoczenia Zełenskiego oraz rosnącej liczbie ataków na Ukraińców w Polsce. W rozmowie także o ekshumacjach ofiar Wołynia, relacjach polsko-ukraińskich, wejściu Ukrainy do UE i NATO oraz nadchodzącej zimie.

Wołodymyr Zełeński traci poparcie Ukraińców, choć wciąż jest jednym z najpopularniejszych polityków w kraju. Piotr Pogorzelski rozmawia z Danielem Szeligowskim z Polskiego Instytutu Spraw Międzynarodowych o najnowszych sondażach, rosnącej roli generałów (Załużnego, Budanowa, Fedorowa) w ukraińskiej polityce, korupcji i centralizacji władzy. Czym jest populistycznym suwerenizm? Jak kształtuje postawę wobec Brukseli i Waszyngtonu. Jakie problemy ma Ukraina z obroną przeciwlotniczą i mobilizacją. Czy wojna na Ukrainie się skończy, czy też pozostanie w stanie zamrożenia.

Ukraińska armia skutecznie paraliżuje strategiczne instalacje w Rosji. W lipcu produkcja benzyny spadła o ponad 50%. Ataki na centra logistyczne i bazy służb specjalnych oraz zachodnie sankcje, których kolejny pakiet uzgodniła Unia Europejska, wpędzają Rosję w kryzys gospodarczy, polityczny i społeczny. Czy może to zmusić Putina do zamrożenia wojny z Ukrainą? Marek Menkiszak w rozmowie z Piotrem Pogorzelskim kreśli scenariusze na przyszłość. Jednym z nich jest eskalacja konfliktu przez Kreml. Czy Rosja zaatakuje NATO i państwa Zachodu? Po prostu Wschód. Podcast Piotra Pogorzelskiego.

Pięćdziesiąt tysięcy zatrzymanych, prawie pół miliona uchodźców. Białoruś jak Gułag – w jakich warunkach przebywają więźniowie polityczni w tym kraju i dlaczego prześladowania nie ustają? Agnieszka Romaszewska, była szefowa Belsatu i Kamil Kłysiński z Ośrodka Studiów Wschodnich w rozmowie z Piotrem Pogorzelskim opisują rzeczywistość więźniów politycznych Łukaszenki. O ewolucji reżimu od „łagodnego zamordyzmu” do współczesnej totalitarnej dyktatury.

Decyzja prezydenta Zełenskiego o nazwaniu jednostki wojskowej imieniem "bohaterów UPA" wywołała burzę w relacjach polsko-ukraińskich. Czy spór o pamięć historyczną może zaszkodzić polsko-ukraińskiemu sojuszowi w czasie wojny? Profesor Grzegorz Motyka i Andrzej Brzeziecki rozmawiają z Piotrem Pogorzelskim o tym, czy to koniec dialogu historyków, czy początek trwałego konfliktu pamięci między Polską i Ukrainą. Czy obiektywna historia Wołynia jest możliwa, jak polityka wykorzystuje przeszłość i dlaczego Ukraina wciąż nie uznała masowych zbrodni UPA na Polakach.

Czy Ukraińcy w Polsce czują się dziś bezpiecznie? Dlaczego coraz częściej mówią o pogarszającej się atmosferze? Skąd bierze się spadek wzajemnego zaufania? Jak wydarzenia polityczne, w tym kampanie wyborcze, wpływają na codzienne życie ukraińskich migrantów i uchodźców w Polsce? W tym odcinku podcastu "Po prostu Wschód" rozmawiamy dr Oleną Babakovą – badaczką migracji i współautorką raportu "Nie jesteśmy w domu", który pokazuje, jak zmieniły się doświadczenia ukraińskich migrantów i uchodźców w Polsce po ponad trzech latach od wybuchu pełnoskalowej wojny.

W Gdańsku zakończyła się Konferencja na rzecz Odbudowy Ukrainy. W wydarzeniu wzięli udział premier Polski Donald Tusk i premier Ukrainy Julia Swyrydenko. Zabrakło jednak prezydenta Ukrainy Wołodymyra Zełenskiego. Co udało się ustalić podczas konferencji? Ile pieniędzy i na co trafi do Ukrainy? W odcinku podcastu również analiza perspektyw akcesji Ukrainy do UE i głębokiej korupcji systemowej, która wciąż blokuje reformy za naszą wschodnią granicą. Czy spory historyczne szkodzą relacjom gospodarczym? Czy Ukraina jest gotowa na wybory? Czy warto inwestować w kraju ogarniętym wojną?

Jak rosyjska dezinformacja napędza antyukraińskie nastroje w Polsce? Czy sztuczna inteligencja stała się nowym narzędziem propagandy? I co możesz zrobić, żeby nie dać się nabrać na fake newsy?

Nikol Paszynian ponownie wygrał wybory w Armenii. Jego partia, Umowa Społeczna, utrzyma władzę, ale bez większości konstytucyjnej. Czy to oznacza kontynuację kursu na pokój z Azerbejdżanem i zbliżenie z Unią Europejską? Jak będą wyglądać relacje z Rosją? A może Armenia zmierza w stronę "demokratury", gdzie demokratyczne instytucje istnieją, ale coraz częściej są podporządkowywane władzy? Między innymi na te pytania w rozmowie z Piotrem Pogorzelskim odpowiada Agnieszka Filipiak, ekspertka ds. Kaukazu Południowego, wicenaczelna Forbes Women.

Wołodymyr Zełenski zdecydował o nadaniu jednej z jednostek Sił Zbrojnych Ukrainy imienia "Bohaterów UPA". Decyzja o uhonorowaniu członków Ukraińskiej Powstańczej Armii, odpowiedzialnej za masowe zbrodnie na ludności polskiej na Wołyniu, spowodowała kryzys w stosunkach polsko-ukraińskich. Jakie są kulisy tej decyzji? Analizują Piotr Pogorzelski i Ziemowit Szczerek.

Andrzej Poczobut, dziennikarz i działacz polskiej mniejszości na Białorusi, przez ostatnie pięć lat więziony był przez reżim Aleksandra Łukaszenki. W rozmowie z Piotrem Pogorzelskim uwolniony 28 kwietna i przekazany stronie polskiej opozycjonista dzieli się swoimi doświadczeniami z białoruskiej kolonii karnej i przybliża sytuację Polaków na Białorusi.

Ukraina regularnie uderza w rosyjskie rafinerie, porty eksportowe i infrastrukturę energetyczną. Obrazy płonących zakładów są spektakularne, ale czy przekłada się to na realne straty gospodarcze Rosji? Gościem Piotra Pogorzelskiego jest dr Szymon Kardaś, politolog, ekspert od rosyjskiej energetyki, wykładowca Uniwersytetu Warszawskiego, specjalista European Council on Foreign Relations.

Czy Kreml traci kontrolę nad własną narracją? Władimir Putin mówi o pokoju, sugeruje gotowość do rozmów z Ukrainą i łagodzi ton wobec Wołodimyra Zełenskiego, ale niemal równocześnie rosyjskie rakiety ponownie spadają na ukraińskie miasta. Skąd ta sprzeczność? Czy w Moskwie narasta chaos informacyjny i konflikt wewnątrz elit władzy? W tym materiale analizujemy kulisy rosyjskiej propagandy, kondycję gospodarki Rosji, nastroje społeczne oraz rosnące problemy Kremla z utrzymaniem spójnej narracji wojennej. Czy rosyjskie społeczeństwo zaczyna odczuwać realne koszty wojny? Jak reagują oligarchowie i ludzie systemu? I kto dziś naprawdę wygrywa wojnę informacyjną - Rosja czy Ukraina?

Rumuński rząd Iliego Bolojana przetrwał zaledwie 11 miesięcy i został obalony głosami postkomunistycznej PSD i nacjonalistycznego AUR-u. Co to oznacza dla Rumunii, jej sojuszników i sąsiadów? Co w tej sytuacji zrobi proeuropejski prezydent Nicușor Dan? Czy nacjonalistyczna partia George Simiona będzie dążyła do wcielenia Mołdawii do Rumunii? Wyjaśnia Kamil Całus, analityk Ośrodka Studiów Wschodnich

Andrzej Poczobut wyszedł na wolność po pięciu latach spędzonych w białoruskiej kolonii karnej. Kto stoi za tą wymianą - Warszawa, Mińsk, Waszyngton czy może Moskwa? I co Polska zyskała, oddając Rosji archeologa Aleksandra Butiagina, który miał trafić na Ukrainę? W podcaście również o blokowaniu internetu w Rosji w związku ze zbliżającą się rocznicą zakończenia II wojny światowej oraz o nowej rosyjskiej aplikacji Max, która ma inwigilować obywateli.

Były prezydent Rumen Radew odniósł spektakularny sukces w wyborach parlamentarnych w Bułgarii. Jego ugrupowanie, Postępowa Bułgaria, zdobyła samodzielną większość. Ile prawdy jest w opiniach o prorosyjskich sympatiach byłego prezydenta? Czy dla Moskwy okaże się drugim Orbanem? Gościem Piotra Pogorzelskiego jest dr Spasimir Domaradzki, politolog z Uniwersytetu Warszawskiego i Instytutu Europy Środkowej.

Po 16 latach rządów Viktor Orbán i dominacji Fidesz, na Węgry nadchodzi polityczne trzęsienie ziemi. Opozycyjna TISA kierowana przez Péter Magyar zdobywa konstytucyjną większość. Co to oznacza dla przyszłości państwa, które przez lata budowało własny model władzy? Czy dojdzie do rozliczeń elit i oligarchów powiązanych z Orbánem? Jak nowy rząd poradzi sobie z kryzysem gospodarczym, inflacją i zablokowanymi środkami z Unia Europejska?

Reżim Korei Północnej wspomaga rosyjską machinę wojenną tysiącami pracowników przymusowych - wynika z raportu przygotowanego przez Citizens’ Alliance for North Korean Human Rights. Na czym polega współpraca na linii Kim Dzong Un-Władimir Putin? Sprawę naświetla Joanna Hosaniak z Citizens’ Alliance for North Korean Human Rights (NKHR).

Czy Armenia w najbliższych wyborach zdecyduje, czy zbliżyć się do Zachodu, czy pozostać w orbicie wpływów Rosji. Dlaczego prozachodni premier Nikol Paszynian pojechał do Moskwy na spotkanie z Władimirem Putinem? W programie również sytuacja w Gruzji po śmierci głowy tamtejszego Kościoła patriarchy Eliasza II i nowa konstytucja w Kazachstanie, która obniża rangę języka rosyjskiego - czy to tylko symboliczna zmiana? Gościem Piotra Pogorzelskiego jest Wojciech Górecki, analityk Ośrodka Studiów Wschodnich.